NATIONALE OPEN MONUMENTENDAG EN EUROPESE DAG JOODS CULTUREEL ERFGOED

De bijgaande afbeelding is een symbolische voorstelling op een grafsteen voor de kerk van Winsum, kort na een regenbui. De vlinder symboliseert uiteraard de kortstondigheid van het menselijke bestaan, de slang die zich in zijn staart bijt, de zgn. ‘ouroboros’, symboliseert de cyclische aard van de natuur, het eeuwige terugkeren en de eenheid van alles.

De bijgaande afbeelding is een symbolische voorstelling op een grafsteen voor de kerk van Winsum, kort na een regenbui. De vlinder symboliseert uiteraard de kortstondigheid van het menselijke bestaan, de slang die zich in zijn staart bijt, de zgn. ‘ouroboros’, symboliseert de cyclische aard van de natuur, het eeuwige terugkeren en de eenheid van alles.

OVER SYMBOLEN, ICONEN EN JOODSE TALEN IN WINSUM

 Op zaterdag en zondag 10 en 11 september aanstaande vindt de Nationale Open Monumentendag plaats, die dit jaar gewijd is aan het thema ‘symbolen en iconen’. Omdat deze dag in Winsum samenvalt met de Europese Dag Joods Cultureel Erfgoed, die als verwant thema dit jaar ‘Joodse talen’ heeft, hebben de Historische Vereniging van Winsum-Obergum en de Winsumse Stichting Joodse Erfenis voor de genoemde dagen een aantal onderhoudende en wellicht ook leerzame activiteiten georganiseerd.

Symbolen en iconen van allerlei soort, maar ook onze taal/talen, die feitelijk eveneens een sterk symbolisch karakter heeft/hebben, spelen in ons dagelijks leven, vaak zonder dat we er ons van bewust zijn, een heel belangrijke rol. Niet alleen hedendaagse symbolen en iconen, zoals bv. handelsmerken, logo’s, verkeersborden, emoji, vlaggen, emblemen e.d., maar ook soortgelijke tekens en afbeeldingen uit het verleden, waarvan de betekenis net als vandaag altijd berust op een soms vergeten of vage onderlinge afspraak of conventie omringen ons overal; ten minste, als je er een beetje oog voor hebt. Hedendaagse wetenschappen als de wiskunde, logica, informatica, natuur- en scheikunde, maar ook onze cultuur, kunst, religies en gesproken en geschreven taal zouden zonder symbolen en iconen ondenkbaar zijn.

Zeker aan of rondom oude monumenten als kerken, borgen, molens, bruggen, kerkhoven en begraafplaatsen treft men vele tekens of beelden aan met een bijzondere extra betekenis, die verwijzen naar een andere, abstractere of, zo hogere werkelijkheid.

Aan de hand van een brochure, waarin een greep is gedaan uit symbolische en iconische voorstellingen uit een meer of minder ver verleden, die nog in de openbare ruimte van Winsum en Obergum aanwezig zijn, kunt u wandelend naar eigen invulling opnieuw of voor het eerst op zoek gaan naar hun plek en ‘diepere’ betekenis ervan.

De brochure is op zaterdag en zondag 10 en 11 september van 10u. – 16u. gratis op te halen in de ruimte van de Historische Vereniging in het KinderBoekenHuis aan het Kerkpad of in de voormalige Synagoge aan het Sjoelplein/Schoolstraat.

In de synagoge kunt u ook, gratis, de expositie bezoeken van Joodse gebedenboeken en van foto’s van Joodse begraafplaatsen, samengesteld door Robert Mulder.

Op zondagmiddag 11 september wordt er door de heer René de Vries een rondleiding verzorgd over de Joodse begraafplaats van Winsum aan de Munsterweg/Netlaan. Tijdens deze excursie zal ook aandacht besteed worden aan het gebruik van rituelen, teksten en hun symboliek en typisch Joodse grafsymbolen. Als u wenst deel te nemen, dient u zich vóór aanvang om 14u. te verzamelen op de parkeerplaats bij de manege aan de Netlaan/bij Munstertil.

Algemene ledenvergadering 22 maart 2016

Dinsdag 22 maart 2016 in het zalencentrum De Hoogte, Kerkpad 8 te Obergum aanvang 19.30 uur.

Het programma voor de avond ziet er als volgt uit:

  1. Om 19.30 uur starten wij met een kleine excursie in het in opbouw zijnde Kinder-boekenhuis Kerkpad 2. Zoals bekend krijgt ook onze vereniging in de maand mei a.s. haar nieuwe kantoor in dit verbouwde pand (vm. Aula).
  2. Opening van de vergadering om 20.00 uur.
  3. Mededelingen.
  4. Notulen van de vorige algemene ledenvergadering op 24 maart 2015. Zie hiervoor ons Info bulletin van december 2015 twintigste jaargang nummer 1.
  5. Financieel overzicht 2015 en begroting 2016.
  6. Verslag van de kascommissie. De commissie werd gevormd door
    mevr. H. Bolhuis en dhr. H. Zwerver. Aftredend is dhr. Zwerver.
    Zijn opvolger is dhr. T. van Dijken.
  7. Benoeming van dhr. C. de Ranitz tot erelid.
  8. Bestuurssamenstelling: Roostermatig treedt dit jaar dhr. C. Tersteeg af. Hij stelt zich weer voor 4 jaren benoembaar.
    Het bestuur stelt u voor de kandidaats bestuursleden mevr. B. Pestoor en dhr. D.J. Tinga te benoemen als nieuwe bestuursleden van onze vereniging. Eventuele tegenkandidaten kunnen zich tot 15 maart a.s. schriftelijk aanmelden bij het secretariaat van onze vereniging. Het bestuur stelt u tevens voor de D.J. Tinga als enige kandidaat te benoemen als voorzitter van onze vereniging.
  9. Rondvraag.
  10. Lezing van mevr. L. Veldman over het winkelen in het verleden. Zie onderstaande korte samenvatting van haar lezing.
  11. Sluiting van de vergadering.Het belooft weer een interessante vergadering te worden, waarbij uw aanwezigheid zeer op prijs wordt gesteld.

 Winkelen in het verleden.
Winkelen is tegenwoordig gezellig de stad ingaan en kijken of je nog wat leuks tegenkomt, maar het kan ook betekenen dat je rondkijkt of ‘snustert’ in een onderwerp en daarvan facetten naar boven haalt. Lieke Veldman zal ons een en ander vertellen over winkels in het verleden. Daarbij komen allerlei aspecten aan de orde uit de periode 1750-1900, zoals:

  •  Kiepkerels en kleine winkeltjes in de dorpen.
  • De groothandelswinkels in de stad.
  • De modekramen tijdens de mei- en septemberkermis in de stad.
  • De centrale aansturing van de economie vanuit Parijs tijdens de Franse tijd.
  • Een diggel- of potschip in Winsum.
  • Het begin van V&D  ( en het eind ).

Aan de basis van dit verhaal staan haar belangstelling voor de wereldwijde handel in het verleden en het archiefonderzoek wat zij deed ten behoeve van het boek over de Groninger dracht dat in 1997 verscheen.

Ledenvergadering dinsdag 26 januari

De ledenvergadering van de HVWO, die op dinsdag 26 januari a.s. om 20.00 uur gehouden zal worden in het Zalencentrum De Hoogte aan het Kerkpad te Obergum.

Agenda:

  1. Welkom en Opening.
  2. Mededelingen o.a. over de Algemene jaarlijkse ledenvergadering op 22 maart a.s.
  3. Powerpointlezing door de heer P. Suidman over het grote oeuvre en de biografie van de bekende architect Gerrit Nijhuis. Zie onderstaande korte samenvatting a.u.b.
  4. Beantwoording van vragen n.a.v. de lezing.
  5. Rondvraag.
  6. Sluiting.

Korte samenvatting van de lezing.

Het overzichtswerk van de architecten Gerrit Nijhuis, Karel Reker en Lammert Geerd Reker, geschreven door Peter Suidman en Herman Waterbolk, is onlangs gepresenteerd aan wethouder der Schaaf van de gemeente Groningen. Zie het bericht op Jouwstad Groningen. ( http://jouwstad.eu/wethouder-van-der-schaaf-ontvangt-1e-exemplaar-nijhuis-architect/ )

Gerrit Nijhuis heeft ook een aantal huizen in Winsum ontworpen: een notariswoning aan de Hoofdstraat W 70, nu in gebruik als gemeentehuis, een woning aan de Stationsweg 4, en de Conservenfabriek aan de Trekweg (in maatschap met A. Kuiler en L. Drewes).

Op dit moment is de redactie bezig een artikel voor te bereiden over de vm. woning aan de Stationsweg nr. 4, zoals ontworpen voor burgemeester Brommersma. Later bewoonde de vroegere huisarts Mansholt het pand.

Mocht u over dit pand nr 4 meer informatie hebben of over oude foto’s beschikken, dan horen wij dit graag.

Het boek over Nijhuis is na de lezing tegen gereduceerd tarief te koop of te bestellen bij het architectenbureau Nijhuis en Reker.

Het belooft weer een interessante avond te worden, waarbij uw aanwezigheid zeer op prijs wordt gesteld. Entree is gratis, consumpties zijn voor eigen rekening.

Lezing over buurtschap Oldenzijl op 10 december

Lezing i.s.m. Het Groninger Landschap door Jan van den Broek.
Jan van den Broek is voormalig stadsarchivaris en auteur van een aantal prachtige werken over het verleden van Groningen. Jan van den Broek was enkele jaren geleden al bij onze vereniging te gast naar aanleiding van zijn boek Een kronkelend verhaal.

Het idee om de heer van den Broek nogmaals uit te nodigen ontstond op 30 augustus 2014 tijdens de opening van de historische boomgaard bij Oldenzijl. Bij die opening spraken Cees de Ranitz en ondergetekende over het historisch belang van Oldenzijl als Winsums Middeleeuwse waterverbinding. In dit verhaal werd ook de schans genoemd die volgens een kroniek in juni 1581 ‘stormenderhand’ zou zijn ingenomen door Spaansgezinde troepen.

Dit laatste bleek zeer tot de verbeelding van de aanwezigen te spreken. Peter Dijkstra, een van de initiatiefnemers achter de historische boomgaard te Oldenzijl, stelde voor om samen een lezing over dit spectaculaire, maar voor velen vrij onbekende verleden, te organiseren. De keuze voor Jan van den Broek was toen snel gemaakt. Zijn archiefkennis over het oorlogsgeweld rond het begin van de tachtigjarige oorlog in Groningen is ronduit fenomenaal.

Aangezien er weinig feiten bekend zijn over de oorlogshandelingen rond de schans van Oldenzijl, zal de lezing vermoedelijk vooral ook in brede zin gaan over de waterhuiskundige en strategische betekenis van Oldenzijl. Ook valt te verwachten dat een en ander over de beginjaren van de tachtigjarige oorlog in Groningen, zal worden toegelicht.

Kortom het belooft een zeer interessante avond te worden waarbij uw aanwezigheid zeer op prijs zal worden gesteld.

Zalencentrum De Hoogte, Kerkpad te Obergum; aanvang 20.00 uur.
Toegang gratis.
Consumpties voor eigen rekening.

Ledenvergadering dinsdag 27 oktober 2015

De komende ledenvergadering van de Historische Vereniging Winsum-Obergum, zal gehouden zal worden op 27 oktober 2015 in Zalencentrum De Hoogte, Kerkpad te Obergum; aanvang 20.00 uur.

Het programma voor de avond ziet er als volgt uit:

  1. Opening.
  2. Het voorstellen van de nieuwe Bestuursleden.
  3. Mededelingen.
  4. Lezing van dhr. Gerrit Poort over de Brandweer.

Gerrit kennende wordt dit een informatief en vermakelijk verhaal.

  1. Beantwoording van vragen n.a.v. de lezing.
  2. Rondvraag.
  3. Sluiting.

Het belooft weer een interessante avond te worden, waarbij uw aanwezigheid zeer
op prijs wordt gesteld.
Gerrit Poort
Een korte samenvatting van de punten die Gerrit Poort aan de kaak zal stellen: 

  • De ontwikkeling van de brandbestrijding vanaf blussen met emmertjes, die bijna leeg waren (soms) als ze bij het vuur aankwamen, tot de moderne tankautospuit.
  • De alarmering in de telefoonloze tijd tot de automatische alarmering van nu.
  • En de periode toen de burgemeester de mensen op straat aanwees om mee te helpen, tot nu, waar alle mensen op afstand worden gehouden.
  • De ontwikkeling van de brandweer opleiding door de tijden heen.
  • Natuurlijk komen ernstige en minder ernstige gebeurtenissen aan de orde. Ook ontbreken lachwekkende situaties niet. Uiteraard met bijbehorende beelden en wat losse dingetjes.
  • P.S: Ik voel mij beter als ik aangesproken wordt met “Gerrit” dan met “Meneer”.

Open Monumentendag in Winsum 12 september

De jaarlijkse landelijke Open Monumentendag heeft dit jaar als thema ‘Kunst & Ambacht’ in en rond monumenten. Via een wandelroute, die langs enkele monumenten en ateliers voert, kunt u vandaag nader kennis maken met maar liefst een twintigtal, vooral ook plaatselijke ambachtelijke kunstbeoefenaars.

De route, Noord-Zuid door Winsum en Obergum, voert u langs de volgende locaties:

  1. De Nicolaaskerk Kerkpad Obergum
  2. Het pand Westerstraat 1
  3. De molen De Ster Molenstraat
  4. De molen De Vriendschap Kerkstraat
  5. Atelier Pieper Hoofdtraat-W 38
  6. Atelier Vos-art Hoofdstraat-W 45
  7. Atelier ’t Voorend Hoofdstraat-W 56

Klik hier voor de routekaart en beschrijving van Winsum

Klik hier voor de routekaart en beschrijving van Baflo en Ezinge

Op de folder van Winsum is nog een aantal aanvullingen/verbeteringen.

Op locatie 1 Nicolaaskerk Obergum zijn ook aanwezig:
Horloge- en klokkenmaker Ids v.d. Honing en
Lianne van Gemert met zang en muziek

Op locatie 3a Hoofdstraat W. 30 is de meubelmakerij van André Damen te bezichtigen.

Op locatie 5 Hoofdstraat W. 38 Gallerie Pieper is werk te bewonderen van
Barbara van den Burg, Brigitte van den Boogert, Klaas van der Laan, Klaas Nuiver, Rikka Horn, Willy Bijma en Henk Schollema.
Tevens is er een workshop zeepvilten.

Wij wensen u een gezellige, leerzame en creatieve wandelingen.

Johannes Lindenbergh op Ledenvergadering Historische Vereniging

De komende ledenvergadering van de HVWO, vindt plaats op dinsdag 24 maart 2015 in het zalencentrum De Hoogte, Kerkpad te Obergum; aanvang 20.00 uur.

Op de agenda staan het jaarverslag 2014, het verslag van de kascommissie, jaarrekening 2014, begroting 2015 en bestuursverkiezing. Tevens voordracht en benoeming van twee ereleden van de vereniging.

Lezing van dhr. J.P. Lindenbergh van het Waterschap “Noorderzijlvest” over de taken van het waterschap, de geschiedenis van de waterbeheersing en actuele zaken, zoals de mogelijke negatieve gevolgen van de aardgaswinning in onze provincie.

De spreker geeft een algemene toelichting op de taken van het waterschap.
De geschiedenis van de waterbeheersing komt aan bod, waarna hij ingaat op actuele ontwikkelingen.
Menigeen maakt zich zorgen over de conditie en de huidige hoogte van de (zee)dijken in verband met de mogelijke invloed van de frequent voorkomende aardbevingen in onze provincie ten gevolge van de aardgaswinning. Zijn de dijken, zoals die er nu liggen, wel bestand tegen schade door de bevingen? En tegen buitengewone hoge waterstanden vanwege de klimaatveranderingen? Onze provincie wordt immers voor een groot deel omgeven door water, dat gekeerd wordt door dijken. Ook grote en belangrijke kanalen zijn vaak bedijkt.

Het is van het grootste belang dat de bevolking zich veilig kan blijven voelen.
Het werk van de waterschappen moet daarom nu en later doorgaan.
Onder de actuele ontwikkelingen vallen zeker ook de Waterschapsverkiezingen van 18 maart 2015.

Lezing Cees de Ranitz op ledenvergadering Winshem

Op dinsdag 27 januari vond een ledenvergadering plaats van de Historische Vereniging. Cees de Ranitz, actief lid vanaf het eerste uur, hield een lezing over het ‘Onverdeelde Munnikeveen’. De geschiedenis van dit kleine kweldergebied in de Dollard bracht het publiek onder meer naar de Cisterciënzer kloosters, de Reductie van Groningen, de slag bij Heiligerlee, en de verschillende aanspraken van Duitsland en Nederland op de Dollard. Cees ging ook uitgebreid in op de veranderde hydrologie en de bedreigingen voor de natuur in de omgeving van het Munnikeveen.

 

Cees de Ranitz voor een kaart van het Onverdeelde Munnikeveen

Cees de Ranitz voor een kaart van het Onverdeelde Munnikeveen

Lezing

Op 27 januari organiseert de Historische Vereniging Winsum-Obergum een lezing over de Waddenkust in de loop der eeuwen. De lezing vindt plaats in Zalencentrum De Hoogte en begint om 20.00 uur. Iedereen is van harte welkom.

De heer Ir. C. de Ranitz zal spreken over een aantal aspecten uit vijf perioden:

a. De situatie van de Groninger Waddenkust vóór de bedijking.

b. De kloostertijd tussen 1100-1594, waarna het bezit over ging naar anderen.

c. De tijd van de Republiek der Verenigde Nederlanden van 1569-1795.

d. De periode na de Franse revolutie tot heden.

e. De toekomst van de buitendijkse gebieden van zowel van Nederland als Duitsland, gezien vanuit de huidige problematiek, nu de Europese Natuurwetgeving er van kracht moet worden.

Kerkhof Bellingeweer wordt opgeknapt

Image

foto Tineke van der Schoor

De gemeente Winsum heeft onlangs geld beschikbaar gesteld om de Bellingeweerster begraafplaats een grote opknapbeurt te geven.

Landschapsbeheer Groningen gaat de klus dit voorjaar uitvoeren. De karakteristieke lindebomen worden gesnoeid en daarna zullen de grafmonumenten worden hersteld. Landschapsbeheer Groningen organiseert dit voorjaar eeninformatiebijeenkomst samen met de gemeente Winsum. Er worden nog vrijwilligers gezocht die willen helpen met het herstel.

rustplaats

Boek ‘Nijhuis Architect’ gepresenteerd

Het overzichtswerk van de architecten Gerrit Nijhuis, Karel Reker en Lammert Geerd Reker, geschreven door Peter Suidman  en Herman Waterbolk, is onlangs gepresenteerd aan wethouder Roeland van der Schaaf van de gemeente Groningen. Zie het bericht op Jouwstad Groningen.

Gerrit Nijhuis heeft ook een drietal huizen in Winsum ontworpen: een notariswoning aan Hoofdstraat Winsum 70, nu het gemeentehuis, een woning aan de Stationsweg 4, en de Conservenfabriek Hunsingo aan de Trekweg (in maatschap met A Kuiler en L Drewes). Op dit moment is de redactie bezig een artikel voor te bereiden over de (voormalige) woning aan de Stationsweg 4, zoals ontworpen voor burgemeester Brommersma. Later bewoonde dokter Mansholt het pand. Mocht u over dit pand meer informatie hebben of over oude foto’s beschikken, dan horen wij dat heel graag!

Op de website van Peter Suidman is meer informatie te vinden over Gerrit Nijhuis en het architectenbureau Nijhuis & Reker. Ook is daar het boek te bestellen.